![]() |
BERTRAND RUSSELL
1872-1970 |
Επιστολές στον B. Russell και απαντήσεις ...
Το σπίτι του Bertrand Russel κατακλυζόταν από πλήθος επιστολών που του έστελναν απλοί άνθρωποι από όλο τον κόσμο. Την εποχή που ο όγκος των επιστολών ήταν κάπως αποδεκτός, έγραψε ο Russel σε φίλο του "παίρνω καθημερινά περί τις 100 επιστολές" και απαντούσε σχεδόν σε όλες ιδιοχείρως. Αργότερα, όταν αυξήθηκε σημαντικά ο αριθμός τους, προσέλαβε γραμματέα για να διεκπεραιώνει αυτό τον όγκο δουλειάς. Πολλές από τις επιστολές προς τον Russell, εφόσον παρουσίαζαν γενικότερο ενδιαφέρον, δημοσιεύτηκαν αργότερα, μαζί με τις απαντήσεις σε διάφορους τόμους. Προφανώς, όταν γράφονταν οι επιστολές δεν υπήρχε υποψία ότι κάποια μέρα θα δημοσιεύονταν. Γι' αυτό και η δημοσίευσή τους αποκτάει ιδιαίτερο ενδιαφέρον, αφού δείχνει τον τρόπο που αντιμετώπιζε ο Russell τα ερωτήματα και τα προβλήματα απλών ανθρώπων.
Η τέχνη της συγγραφής επιστολών εξαφανίστηκε ουσιαστικά ήδη μετά το δεύτερο παγκόσμιο πόλεμο, κυρίως λόγω της διαδόσεως του τηλεφώνου. 'Ετσι επικράτησε ο προφορικός λόγος έναντι του γραπτού, με όλες τις αρνητικές επιπτώσεις που είχε αυτό στην ποιότητα και στην ακρίβεια της επικοινωνίας. Στα τέλη του 20ου αιώνα προέκυψαν όμως νέες δυνατότητες ανταλλαγής μηνυμάτων, οι οποίες στηρίζονται και ευνοούν πάλι το γραπτό λόγο, όπως το Fax και το ηλεκτρονικό ταχυδρομείο. Αυτό δεν σημαίνει ότι θα βελτιωθεί αυτόματα και η ποιότητα της επικοινωνίας, πιθανότερο είναι ότι θα μεταφερθεί στο γραπτό η αμεσότητα και συχνά προχειρότητα του προφορικού λόγου. Κύριο πρόβλημα είναι η περιορισμένη παιδεία πολλών ανθρώπων, η οποία στο γραπτό λόγο γίνεται ιδιαίτερα εμφανής, τόσο με τη δυσκολία τους στην ορθογραφία και στο συντακτικό, όσο και επειδή για να γράψουμε σωστά ένα κείμενο χρειαζόμαστε περισσότερες λέξεις από τις 100-150 της καφενόβιας επικοινωνίας.
Αν έχουν να διδάξουν λοιπόν κάτι οι επιστολές που επιλεκτικά παρατίθενται στα επόμενα, είναι η τέχνη της συντομίας και της περιεκτικότητας, αλλά και του χιούμορ που περιέχει ο λόγος ενός μορφωμένου ανθρώπου - πολύ περισσότερο όταν αυτός ο άνθρωπος είναι ένα από τα φωτεινότερα πνεύματα του αιώνα μας. Σ.Φ.
| Στ.Γ.Φραγκόπουλος |
... θα σας ήμασταν πολύ υποχρεωμένοι, αν μπορούσατε να μας εξηγήσετε την προέλευση της ψυχής. Επισυνάπτουμε απαντητικό φάκελο με αμερικάνικο γραμματόσημο...
Αγαπητοί κύριοι,
Δεν γνωρίζω την προέλευση της πίστης για την ύπαρξη της
ψυχής. Το γραμματόσημο που είχατε την καλοσύνη να μου στείλετε, το επιστρέφω
συνημμένα, γιατί ακόμα δεν ισχύουν αμερικάνικα γραμματόσημα στην
Αγγλία.
Με φιλικούς χαιρετισμούς
B.R., 15-12-58
...
'Εχετε χαρακτηρίσει τον εαυτό σας ως ένα "παθιασμένο σκεπτικιστή". Θα ήθελα
να πληροφορηθώ την προέλευση αυτού του πάθους σας. Θρησκευτική πίστη δεν
ήταν σίγουρα και ουμανιστής έχετε δηλώσει ότι δεν είστε. Τι σας οδήγησε
λοιπόν να ενδιαφέρεστε για όλους εμάς;
Αγαπητή κυρία Stobowa,
... Δεν θυμάμαι να αμφισβήτησα ποτέ ότι είμαι ουμανιστής,
αλλά λυπάμαι για την εγκατάλειψη του παλαιού χαρακτηρισμού "ορθολογικός".
'Ενας κριτικός ισχυριζόταν ότι δεν είμαι ουμανιστής, επειδή δεν ταυτίζομαι
με τη φιλοσοφία του John Dewey. Από την πλευρά μου δεν θεώρησα όμως αυτή
τη φιλοσοφία ως ένα σημαντικό συστατικό στοιχείο του ουμανισμού.
Επειδή ρωτάτε για την προέλευση του πάθους μου: Δεν πιστεύω ότι τα πάθη έχουν οπωσδήποτε κάποια προέλευση. Αν δείτε ένα παιδί να πνίγεται, θα προσπαθούσατε να το σώσετε και δεν θα περιμένετε κάποια θεωρία, κάποιο -ισμό να σας πείσει ότι είναι απαραίτητο να σώσετε το παιδί. Αυτή η εσωτερική πίεση δεν χρειάζεται οποιαδήποτε αιτιολόγηση, το ίδιο όπως δεν αιτιολογούμε, γιατί τρώμε, όταν πεινάμε. Οι -σμοί, με τους οποίους προσπαθούν οι άνθρωποι να δικαιολογήσουν τη συμπεριφορά τους, είναι στην πραγματικότητα αποτέλεσμα αυτών των εσωτερικών τάσεων που ισχυρίζονται ότι αιτιολογούν.
Με φιλικούς χαιρετισμούς
B.R., 24-5-60
... Επιθυμώ να σας συγχαρώ για την τοποθέτησή σας στο θέμα της υδρογονοβόμβας. Σαν παλιός συνταξιούχος καλλιεργώ το χόμπυ της ζωγραφικής και θεωρώ μεγάλη τιμή για μένα, αν υπογράφατε την προσωπογραφία σας που ετοίμασα και επισυνάπτω ...
Αγαπητέ κ. Spence,
Υπέγραψα όπως επιθυμείτε την προσωπογραφία μου που σχεδιάσατε.
Ελπίζω πάντως να επανεξετάσετε τη γραμμή της μύτης.
Με φιλικούς χαιρετισμούς
B.R., 2-10-61
... Θεωρείτε σωστό να διερευνήσετε τα Μαθηματικά και τη Φυσική του σύμπαντος ... και να διαπιστώνετε, αν εκτονώνεται ή συμπιέζεται. Γιατί όμως δεν θεωρείτε σημαντικό να αναζητήσετε το αίτιο αυτής της εκτονώσεως ή συμπιέσεως;
Κύριέ μου,
... Θεωρώ ασήμαντο να εξετάσω το αίτιο για τον κόσμο.
Το "αίτιο" είναι πάντα μία έννοια που ανήκει σε μία ξεπερασμένη συλλογιστική.
Αν είναι επιτρεπτό, μπορούμε μόνο να διαπιστώσουμε ότι ένα φαινόμενο είναι
το αίτιο για ένα άλλο φαινόμενο, αλλά αυτός ο τρόπος παρατηρήσεως ισχύει
μόνο για ένα μικρό μέρος του κόσμου. Ερωτήματα για τα αίτια του συνολικού
κόσμου ταυτίζονται με την προσπάθεια να αναζητήσουμε τη θέση του σύμπαντος
στο χώρο.
Δικός σας
B.R., 29-4-59
... Θα με βοηθούσατε πολύ σε μία μελλοντική εργασία μου, αν μου αναπτύσσατε τη σημασία που έχει σήμερα η 'Ανω Βουλή (Βουλή των Λόρδων) στο πολιτικό μας σύστημα...
Αγαπητέ κ. Franklin,
Ευχαριστώ πολύ για την επιστολή σας. Θεωρώ την 'Ανω Βουλή
τελείως περιττή, τελείως άχρηστη. Υποστηρίζω την κατάργησή της.
Με φιλικούς χαιρετισμούς
B.R., 7-9-63
... Μελετάμε τα έργα του D.H. Lawrence και πληροφορηθήκαμε ότι ήσασταν φίλοι. Μπορείτε να μας γράψετε κάτι γι' αυτόν; Τι άνθρωπος ήταν;
Αγαπητή κυρία Roberts,
...Ο Lawrence ήταν ένας άνθρωπος διαποτισμένος από την
επιθυμία να τιμωρήσει όλους εκείνους που δεν
συμμερίζονταν
τα έντονα συναισθήματά του. Λόγω εσωτερικών συγκρούσεων και της τάσης να
γίνει βίαιος, μισούσε τον ορθολογισμό και υπερτόνιζε τα βίαια συναισθήματα
("Να σκέπτεσαι με το αίμα").
'Ηταν ένας αξιοσημείωτος, αλλά όχι αξιαγάπητος άνθρωπος. Πίστευε στην προτεραιότητα των έντονων συναισθημάτων, για τα οποία δεν είχε κατασταλαγμένες απόψεις και υποστήριζε ότι ο τρόπος ζωής στη βιομηχανική κοινωνία και οι κοινωνικές παραδοχές καταπίεζαν τις φυσικές ανάγκες. Το ίδιο πίστευε για τη διανοητική αυστηρότητα. Η δυσκολία του να συλλάβει το ακραίο των συναισθημάτων του σε έννοιες, τον οδηγούσε στην περιφρόνηση απλών ανθρώπων, επειδή δεν αντιλαμβάνονταν τα πράγματα όπως ο ίδιος.
Αυτά τα κίνητρα οδηγούν μερικές φορές στη δημιουργία ενός
υπέροχου έργου, αλλά όχι ενός ανθρώπου που είναι σε θέση να αντιλαμβάνεται
τον κόσμο ξεχωριστά από την ιδιωτική εμπειρία του. Θα γνωρίζετε ότι έχω
συμπεριλάβει εμπειρίες μου με τον D.H. Lawrence στο βιβλίο μου "Portraits
from Memory".
Με φιλικούς χαιρετισμούς
B.R., 22-10-62
| Στ.Γ.Φραγκόπουλος |
...Είμαι 16 ετών και πηγαίνω στην τελευταία τάξη του Γυμνασίου. Μόλις πρόσφατα ολοκλήρωσα την ανάγνωση του βιβλίου σας "Γιατί δεν είμαι χριστιανός", το οποίο με εντυπωσίασε πολύ. Την τελευταία εβδομάδα συζήτησα γι' αυτό με το διευθυντή του σχολείου, ο οποίος μου είπε ότι, όπως αυτός πιστεύει, για τον ηθικό κώδικά μας είναι υπεύθυνη η θρησκεία. Δεν συμμερίζομαι την άποψή του, γιατί από αυτό θα προέκυπτε ότι οι αθεϊστές ή οι αγνωστικιστές είναι ανήθικοι...
Αγαπητέ κ. Walker,
...Πιθανόν να ευσταθεί ότι η θρησκεία είναι υπεύθυνη
για τον ηθικό μας κώδικα ή τουλάχιστον για ένα ηθικό κώδικα. Αυτός ο κώδικας
είχε τη βάση του στη Βίβλο, αλλά προσαρμόστηκε αργότερα από τους ανθρώπους
με τέτοιο τρόπο, ώστε να καταπιέζονται όλα εκείνα που τους προκαλούσαν
φόβο.
Με τα μέτρα μερικών ανθρώπων υποθέτω ότι οι αθεϊστές και οι αγνωστικιστές φαίνονται στα μάτια ενός πιστού χριστιανού ανήθικοι. Αλλά ούτε και ίδιοι οι χριστιανοί είναι χωρίς ψεγάδια. 'Εχουν ευθύνες:
...Από μαθητές μού ετέθη το ερώτημα, αν ήταν σημαντική για σας η γυμνασιακή- λυκειακή φοίτηση και αν είναι απαραίτητη η εμπειρία της τριτοβάθμιας εκπαιδεύσεως για ένα δημιουργικό συγγραφέα. Μέχρι τώρα παρέπεμπα στο άρθρο για σας με τίτλο "Twentieth Century Authors"... Υπάρχει, Λόρδε μου, κάτι που θα μπορούσα ακόμα να μεταφέρω στους ζωηρούς μαθητές μου;
Αγαπητέ κ. Hartley,
...'Οσον αφορά τις ερωτήσεις των μαθητών σας: Δεν πήγα
στο σχολείο, αλλά έμαθα γράμματα με ιδιωτικούς δασκάλους, μέχρι που έφτασα
στο Cambridge. Δεν πιστεύω ότι είναι απαραίτητη η τριτοβάθμια εκπαίδευση
για δημιουργική συγγραφή. Πολλοί από τους σημαντικούς ποιητές δεν είχαν
σπουδάσει, όπως ο Byron και o Shelley. Δεν ξέρω τι άλλο θα μπορούσατε να
αναφέρετε σχετικά στους ζωηρούς μαθητές σας, εκτός από το ότι πρέπει να
παραμείνουν ζωηροί.
Με φιλικούς χαιρετισμούς
B.R., 18-9-59
...Μετά από την ανάγνωση του τελευταίου βιβλίου σας "Bertrand Russell Speaks His Mind" πρέπει δυστυχώς να παραδεχτώ ότι ακόμα δεν μπορώ να κατανοήσω τη στάση σας στη ζωή. Πρεσβεύετε την ασαφή φύση όλων των πραγμάτων, αλλά παρ' όλα αυτά φαίνεται να ζείτε με ένα συγκεκριμένο σκοπό. Αναρωτιέμαι, πως μπορέσατε να καταλήξετε σ' αυτό το σκοπό, χωρίς να γνωρίζετε, αν όλα είναι προκαθορισμένα ή προκύπτουν από μία ελεύθερη θέληση;
Αγαπητέ κ. Barczak,
... "Σκοπός" είναι μία τελείως εσωτερική ποιότητα, η
οποία δεν εξαρτάται με κανένα τρόπο από μεταφυσικές απόψεις. Παθιασμένη
προσπάθεια για μία συγκεκριμένη κατανόηση του κόσμου έξω από τον εαυτό
μας και έντονο ενδιαφέρον για τον τρόπο ζωής άλλων ανθρώπων, δημιουργούν
αρκετή απασχόληση για πολλές ζωές. Κατά πόσο αυτή η απασχόληση μπορεί να
θεωρηθεί επουσιώδης ή σημαντική, είναι θέμα ιδιοσυγκρασίας.
Πιστεύω ότι και για τις δύο επιλογές υπάρχει εξήγηση. Εγώ έχω επιλέξει
να ενεργώ σύμφωνα με τη δεύτερη.
Με φιλικούς χαιρετισμούς
B.R., 15-2-63
| Στ.Γ.Φραγκόπουλος |
...Συχνά ακούγεται ότι το έργο του Frege είχε παραπέσει ολοκληρωτικά, μέχρι που το επισημάνατε εσείς το 1903. 'Εχω γράψει μία μελέτη για να αποδείξω ότι ήδη πριν από το 1901 ο Peano αναφερόταν συχνά στο έργο του Frege. Θα ήταν λοιπόν ορθότερο να λέμε ότι εσείς ήσασταν ο πρώτος που αναγνώρισε την ιδιαίτερη σημασία του έργου του Frege...
Αγαπητέ καθηγητά Nidditsch,
...Επεσήμανα το έργο του Frege αρχικά από μία ανάλυση
του Peano (νομίζω στο "Revista Mathematica"), ο οποίος τον μάλωνε λόγω
υπερβολικής λεπτολογίας. Επειδή ο Peano θεωρείτο ο περισσότερο λεπτολόγος
από όλους εκείνους που ασχολούνται με τη Λογική, μου κίνησε αυτό την περιέργεια
και προμηθεύτηκα όλα τα έργα του Frege. Είμαι βέβαιος ότι έχω αναφέρει
αυτό το περιστατικό κάπου, δεν μπορώ όμως πια να θυμηθώ τη δημοσίευση.
Είμαι όμως βέβαιος ότι κατέληξα στον Frege μέσω του Peano.
Με φιλικούς χαιρετισμούς
B.R., 2-2-61
...Σας γράφω, επειδή θέλω να σας υποβάλω μερικές ερωτήσεις για τον αποθανόντα T.S. Eliot. Ξέρω ότι ήταν προ αρκετών ετών μαθητής σας στο Harvard και ότι, αργότερα στο Λονδίνο, τον συστήσατε σε αρκετούς ανθρώπους. Μπορείτε να μου αναφέρετε πληροφορίες και αξιοπερίεργα γι' αυτόν. Οι φίλοι του φαίνεται να πιστεύουν ότι επρόκειτο για υπόδειγμα καλοσύνης και ηθικής, αλλά σε μένα δείχνουν τα γραπτά του μία στενοκαρδία και έλλειψη ανεκτικότητας...
Αγαπητέ κ. Conin,
Συμφωνώ απόλυτα με την εκτίμησή σας για το χαρακτήρα
του T.S. Eliot. Γνωρίστηκα μαζί του την άνοιξη του 1914, όταν δίδασκα σε
μία τάξη διδακτόρων, στην οποία ανήκε κι αυτός. Είπα κάποτε ότι θαυμάζω
τον Ηράκλειτο, οπότε απαντάει ο Eliot σαν να ονειρευόταν: "Πράγματι, είναι
τόσο όμοιος με τον Villon." Αυτή ήταν η μοναδική του κουβέντα εκείνους
τους τρεις μήνες, αλλά αυτή την κουβέντα του θυμήθηκα πάλι, όταν τον συνάντησα
τυχαία στο Λονδίνο λίγο πριν από την έκρηξη του πρώτου παγκόσμιου πολέμου.
Του λέω: "Γεια, τι κάνετε εδώ;" Μου απαντάει: "Επέστρεψα από το Βερολίνο".
Τον ρωτάω: "Ποια είναι η γνώμη σας για τον πόλεμο;" Μου λέει: "Δεν ξέρω,
ξέρω μόνο ότι δεν είμαι ειρηνιστής." Του λέω κι εγώ: "Καταλαβαίνω, δεν
σας ενδιαφέρει που σκοτώνονται άνθρωποι, αφού σκοτώνονται μόνο άνθρωποι."
Με φιλικούς χαιρετισμούς
B.R., 9-3-65
...Κατά την ανάγνωση του βιβλίου σας "Western Philosophy" υπέπεσε στην αντίληψή μου ότι αναφέρεστε στον Pascal με πνεύμα μη φιλικής (σχεδόν εχθρικής) απορρίψεως, αν και η μαθηματική ιδιοφυΐα του μπορεί να συγκριθεί με τη δική σας. Είναι δυνατόν να με πληροφορήσετε, αν έχετε κάποτε γράψει ή μιλήσει για τον Pascal και να σημειώσετε πού μπορώ να το βρω δημοσιευμένο;
Αγαπητέ κ. Cosstick,
...Ο Pascal με ενδιέφερε στα νεανικά μου χρόνια πολύ
και όταν κάποτε μία θεία μου μού άφησε την εκλογή για το δώρο που θα μου
έκανε, αποφάσισα να μου χαρίσει το έργο του "Pensees". Αργότερα άρχισα
να σκέφτομαι ιδιαίτερα αρνητικά γι' αυτόν. Τον θεωρώ πηγή για πολλούς συναισθηματισμούς
του ρομαντικού κινήματος και γενικότερα για τη στάση του ενάντια στη λογική,
πράγμα που αλλοίωσε τόσο πολύ τη φιλοσοφία από τον Rousseau. Δεν έγραψα
ποτέ κάτι συγκεκριμένο για τον Pascal κι αν έγραφα, τα λόγια μου γι' αυτόν
δεν θα ήταν διαφορετικά από εκείνα για τον Rousseau.
Δικός σας
B.R., 17-6-56
...Πριν από πολλά χρόνια συνάντησα ένα αδελφό εν Χριστώ που είχε παραμείνει ένα διάστημα στην Κίνα... Βρισκόταν εκεί που ήσασταν κι εσείς για διαλέξεις. 'Οπως θυμάμαι είχατε αρρωστήσει και βρεθήκατε για ένα διάστημα στο νοσοκομείο της ιεραποστολής, σε πολύ κρίσιμη κατάσταση... 'Οταν η υγεία σας άρχισε να βελτιώνεται, μιλήσατε μετανοημένος σε μία αδελφή της ιεραποστολής και τη ρωτήσατε, αν είχε τη γνώμη ότι ο θεός δεν θα σας συγχωρούσε ποτέ για τον τρόπο που αποσπάσατε τους φοιτητές σε όλη την Ανατολή από τη θρησκευτική τους πίστη ...
Αγαπητέ κ. Lippincott,
Ευχαριστώ πολύ για την επιστολή σας. Βρίσκω ενδιαφέρουσα
την αναβίωση μιας τελείως εφευρημένης ιστορίας, η οποία προέκυψε το 1921
και για την οποία είχα την εντύπωση ότι έχει προ πολλού ξεχαστεί. Εκείνο
το έτος έπασχα από διπλή πνευμονία στο Πεκίνο και υπήρχε εκεί μόνο μία
αγγλίδα αδελφή. 'Ηταν μία κυρία με μεγάλη θρησκευτική προσήλωση και, όταν
έγινα πάλι καλά, μου διηγήθηκε ότι είχε μεγάλη συνειδησιακή σύγκρουση,
γιατί ήταν υποχρέωσή της να με αφήσει να πεθάνω. Μόνο που το επαγγελματικό
της ήθος αποδείχθηκε ισχυρότερο... Για 14 ημέρες βρισκόμουν σε παραλήρημα
και όταν συνήλθα, δεν θυμόμουν τίποτα. Φαίνεται ότι, όταν στο αποκορύφωμα
της ασθένειας με έπιανε βήχας, άρχιζα να βρίζω και η αδελφή νόμιζε ότι
προσευχόμουν. 'Ετσι μου διηγήθηκε τουλάχιστον η γυναίκα μου.
Ιστορίες αυτού του είδους κυκλοφορούν πάντα για μη θρησκευόμενους.
'Ισως να έχετε ακούσει ότι, όταν ο G.B. Shaw έχασε λίγο πριν πεθάνει τις
αισθήσεις του, παρουσιάστηκε ταχύτατα ο τοπικός αγγλικανός ιερωμένος -
γνωρίζοντας ότι ο Shaw δεν ήταν πια σε θέση να τον πετάξει έξω -
και στη συνέχεια διεμήνυσε στον κόσμο ότι ο μεγάλος συγγραφέας πέθανε ως
πιστός χριστιανός.
Με φιλικούς χαιρετισμούς
B.R., 24-11-50
... Μητρική μου γλώσσα είναι τα αραβικά, έχω όμως την ευχαρίστηση να σπουδάζω στην Αγγλία. Θα ήθελα πολύ να γνωρίζω ανοικτά τη γνώμη σας για τον πόλεμο του Σουέζ, για το πρόβλημα της Παλαιστίνης και για τον πόλεμο της Αλγερίας.
Αγαπητέ
κ. Mohammed Radwan Hamwi,
Ευχαριστώ πολύ για το γράμμα σας της 3ης Ιουνίου. Οι
απαντήσεις μου σ' αυτά που ρωτάτε:
1. Θεώρησα τον πόλεμο στο Σουέζ λάθος και έγκλημα και το δήλωσα τότε δημόσια.
2. Πιστεύω ότι ήταν λάθος να δημιουργηθεί ένα εβραϊκό κράτος στην Παλαιστίνη, θα ήταν όμως ένα ακόμα μεγαλύτερο λάθος να εξαφανιστεί, τώρα που βρίσκεται εκεί. Καταδικάζω απροσχημάτιστα την αμοιβαία έλλειψη ανεκτικότητας που δείχνουν Εβραίοι και 'Αραβες.
3. Πιστεύω ότι η Αλγερία πρέπει να αποκτήσει την ανεξαρτησία
της με ένα σύμφωνο, το οποίο θα εξασφαλίζει την ασφάλεια των Γάλλων που
κατοικούν από μακρού σ' αυτή τη χώρα.
Δικός σας
B.R., 15-6-60
...Σε ένα σχολικό ερωτηματολόγιο ποικίλης ύλης πρέπει να απαντήσω στην εξής ερώτηση: "Ποια είναι η πουδαιότερη σωματική ηρωική πράξη που εκτέλεσε ο Bertrand Russell;" Δεν έχω ιδέα, τι να απαντήσω.
Αγαπητή δεσποινίς Yarnton,
'Εχω την εντύπωση ότι η αναφερόμενη στο ερωτηματολόγιο
ηρωική πράξη σχετίζεται ουσιαστικά με μία υπερβολή των δημοσιογράφων. 'Ημουν
επιβάτης σε ένα αεροπλάνο, το οποίο έπεσε στο φιόρδ του Trodheim. Μερικοί
επιβάτες έχασαν τη ζωή τους, οι υπόλοιποι αναγκαστήκαμε να πεταχτούμε έξω
και να κολυμπήσουμε 80 μέτρα μέχρι μία βάρκα που βρισκόταν εκεί. Οι εφημερίδες
υπερέβαλαν τα γεγονότα.
Δικός σας
B.R., 2-1-60